Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), platformlardaki bazı içeriklerin mevzuata ve yayın ilkelerine aykırı olduğunu tespit ederek düğmeye bastı. Üst Kurul toplantısında HBO Max, Prime Video, Netflix ve Disney+ platformlarında yayımlanan bazı yapımlar incelendi. RTÜK, “LGBT propagandası, çocuk istismarı, müstehcenlik ve şiddeti özendiren içerikler” nedeniyle dört dijital platforma üst sınırdan ceza verdi.
HBO MAX'A “MÜSTEHCENLİK” CEZASI
RTÜK, HBO Max adlı medya hizmet sağlayıcı kuruluş tarafından yayınlanan “Bang My Box: The Robin Byrd Story” adlı belgesel filmdeki yayın ihlallerini görüştü.
"Belgesel filmin cinsellik ile pornografiyi açıkça sergilediği ve eş cinsel ilişkileri meşrulaştırdığı" gerekçesiyle Üst Kurul, HBO Max’a 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun’un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde yer alan "Toplumun milli ve manevi değerlerine, genel ahlaka ve ailenin korunması ilkesine aykırı olamaz" hükmünü ve (n) bendinde yer alan "Müstehcen olamaz" hükmünü ihlal etmekten katalogdan çıkarma ve yüzde 3 idari para cezası uyguladı.
Prime Video'ya “Müstehcenlik Ve Şiddetten” Yaptırım
Prime Video logolu isteğe bağlı yayın hizmeti sunan kuruluşta yayınlanan "Spartacus: House of Ashur" isimli dizideki ihlaller de Üst Kurul’un denetimine takıldı.
Söz konusu yapımda, "tarihsel bir kurgu ve aksiyon-macera şemsiyesi altında sunulmasına rağmen içerdiği ağır çekim kan sıçraması, uzuv kopması, şiddetin bir haz sahnesi olarak detaylandırılması; kadın ve erkek bedeninin sürekli teşhiri, aşırı müstehcenlik ile insan doğasına ve evrensel ahlak normlarına aykırı cinsel ilişki sahnelerinin yoğun bir şekilde gösterildiği" kaydedildi. Bu gerekçelerle Prime Video’ya 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun’un "Yayın hizmeti ilkeleri" başlıklı 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (n) bendindeki “Müstehcen olamaz” ile (ş) bendindeki “Şiddeti özendirici veya kanıksatıcı olamaz” hükümlerine aykırılıktan katalogdan çıkarma ve yüzde 5 idari para cezası uygulandı.
Netflıx'e Toplumun “Milli Ve Manevi Değerlerine Aykırı Olmaktan”" Ceza
Üst Kurul, Netflix ünvanlı isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcı kuruluş tarafından yayınlanan “Heartstopper: Sonsuza Dek” adlı filmdeki yayın ihlallerini de ele aldı.
Yetişkinlik düzeyi “18+, cinsellik, argo” koruyucu sembolleri ve “Bu film, T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Muzır Neşriyat Kurulunca küçükler için uygun olmadığı karara bağlanan “Kalp Çarpıntısı” kitabından uyarlanmıştır” uyarısı ile katalog içerisinde yayınlanan filmin konusu itibarıyla, “hedef kitlesinin gençler olduğu ve eş cinsel birlikteliğe yönelik sahnelerin kullanılan müzikler ve efektlerle görsel olarak estetik ve sevimli biçimde sunulduğu, eş cinsel yaşam tarzının genç yaş grubuna özendirici bir biçimde yansıtıldığı” tespit edildi. Bu açıdan ilgili filmde “LGBTQ+ ilişkilerinin olumlanmasının ve normalize edilmesinin Türk aile yapısına, manevi değerlerimize ve genel ahlak anlayışına aykırı olduğu” vurgulandı. Üst Kurul, söz konusu film nedeniyle NETFLIX’e 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde yer alan; “Toplumun millî ve manevi değerlerine, genel ahlaka ve ailenin korunması ilkesine aykırı olamaz” hükmünü ihlal etmekten katalogdan çıkarma ve yüzde 3 idari para cezası verildi.
Dısney+'a "Çocuk İstismarı" Yaptırımı
Üst Kurul, Disney+ adlı isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcı tarafından yayımlanan “A Teacher” isimli dizideki yayın ihlallerine de yaptırım uyguladı.
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, bir öğretmen ile reşit olmayan öğrencisi arasında yaşanan ilişkiyi konu alan dizinin, “yetişkin öğretmenin öğrencisine yönelik istismar niteliğindeki davranışlarının belirli sahnelerde romantikleştirilmiş ve erotikleştirilmiş bir ilişki biçiminde sunulduğunu, böylece çocuk istismarının niteliğinin belirsizleştirildiğini ve olağanlaştırılma riskinin ortaya çıktığını” vurguladı. Bu gerekçelerle Disney+’a 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendinde yer alan “Çocuklara, güçsüzlere ve engellilere karşı istismar içeremez ve şiddeti teşvik edemez” hükmünü ihlal etmekten katalogdan çıkarma ve yüzde 5 idari para yaptırımı uygulandı.
Rtük Hangi Platformlara Ne Cezalar Verdi?
RTÜK'ün kararları kapsamında yaptırım uygulanan platformlar ve cezalar özetle şöyle:
HBO Max: Yüzde 3 idari para cezası ve katalogdan çıkarma
Prime Video: Yüzde 5 idari para cezası ve katalogdan çıkarma
Netflix: Yüzde 3 idari para cezası ve katalogdan çıkarma
Disney+: Yüzde 5 idari para cezası ve katalogdan çıkarma
Kaynak: ANKA
